Het Kompas · 30 oktober 2026

30 oktober 2026 · acht richtingen

Iran · de Golf

i-iran-binnen

Zij hadden hun radar uit, en namen de verboden route

De Iraanse staatszender brengt de marine van de Revolutionaire Garde over de vier branden bij de Straat van Hormuz. Volgens die marine gaat het om overtredende olietankers die hun radar en al hun navigatiesystemen hadden uitgeschakeld en probeerden weg te varen via een ongeautoriseerde route ten zuiden van de straat, de waarschuwingen van de Garde negeerden, en toen op zeemijnen liepen en ontploften.

i-iran-exil

In Teheran wordt over de volgende oorlog gesproken

De Iraanse oppositiezender in ballingschap kijkt niet naar de schepen maar naar het debat binnen Iran. Daar gaat het volgens deze zender over de vraag of Washington een langdurige campagne van militaire en economische druk voorbereidt, of dat diplomatie een bredere oorlog nog kan afwenden. Op dezelfde pagina staat dat Teheran een Qatarees raamwerk afhoudt dat Hormuz, sanctieverlichting en de Houthi's aan elkaar koppelt.

i-nl-publiek

Nog niet gezocht volgens de zoekladder

Deze stoel is vandaag leeg, en wij drukken niet af dat de bron zweeg, want de zoekladder is hier niet afgelopen. Wij kwamen tot sport 2 van 5: het eigen kanaal van de aangewezen bewoner. Op de programmapagina van het buitenlandprogramma van de publieke omroep stonden vanochtend de Israëlische verkiezing, Servië, de Zwarte Zee, Soedan en Brazilië, en niets over de Straat van Hormuz, de Houthi's of de bemiddeling. De laatste aflevering over Iran is maanden oud.

i-vs-debat

Laat je er niet in trekken

Een Amerikaanse realistische denktank schrijft over de oorlog die naast de Iraanse is ontstaan: na een wapenstilstand van vier jaar zijn Saudi-Arabië en de Houthi's in Jemen weer in open conflict. De lezing van deze stoel is dat de Verenigde Staten zich daar niet in moeten laten trekken, en dat de groeiende Houthi-aanvallen op Saudische doelen juist een reden voor terughoudendheid zijn en niet voor ingrijpen.

i-israel

Een concept, en een Iraanse afwijzing

Een Israëlische krant meldt dat Qatarese bemiddelaars Iran een nieuw conceptakkoord hebben voorgelegd om de oorlog te beëindigen. In hetzelfde stuk betwist een hoge Iraanse functionaris die weergave: Doha zou alleen onacceptabele ideeën hebben aangedragen en geen aanbod, en Teheran zou op het nucleaire dossier niet wijken.

i-feiten

Honderdtwaalf dollar, en schepen die onder vuur blijven

Op deze stoel staat de prijsreeks voor Brent-ruwe olie. Die staat vandaag ruim boven de honderdtwaalf dollar per vat. De toelichting bij de reeks noemt de dreiging voor de scheepvaart door de Straat van Hormuz nog steeds hoog, met tankers die onder aanval blijven staan.

i-golf

Twee raketten boven Riyad, en vier branden bij Hormuz

Een Golfmedium zet de dag in de regio bij elkaar. De woordvoerder van de door Saudi-Arabië geleide coalitie zegt dat de luchtverdediging twee ballistische raketten heeft onderschept en vernietigd die door de Houthi's op Riyad waren afgevuurd, waar correspondenten explosies hoorden. Hetzelfde stuk meldt dat de Iraanse strijdkrachten spreken van ten minste vier tankers die in brand staan door mijnen — een dag nadat de Amerikanen zeiden de hoofdroutes te hebben geschoond.

i-nl-atlantisch

Twee Europese sporen naar Teheran

Een Europese denktank beschrijft twee sporen waarlangs Europa een nieuwe Amerikaans-Iraanse oorlog zou kunnen stoppen: via de vier grote Europese landen, en via een bredere bemiddelingsgroep. De vraag die dit stuk stelt is of die sporen de oorlog kunnen beëindigen en de Straat van Hormuz weer kunnen openen.