Het Kompas · 2 oktober 2026 · oekraine · Realisme in het Westen Responsible Statecraft

Oekraïne · Rusland · Noordwest · Realisme in het Westen Responsible Statecraft · rand

Zij dragen geen uniform, maar deze Amerikaanse bedrijven vechten in deze oorlog mee — en gebruiken haar als proeftuin

De eerste bewoner van deze stoel, het Amerikaanse instituut dat de terughoudende school vertegenwoordigt, publiceerde op 1 oktober wél een stuk over deze oorlog — en dat is een verschil met gisteren, toen hier een staand standpunt stond omdat geen van zijn drie verse stukken over Oekraïne ging. Het stuk zet op een rij welke Amerikaanse technologiebedrijven in deze oorlog partij zijn geworden. Microsoft kondigde deze zomer aan zijn technische ondersteuning aan Oekraïne te verlengen tot eind 2027, met techniek en cyberveiligheid om essentiële digitale diensten in de lucht te houden. PayPal sloot bij de inval van februari 2022 alle Russische rekeningen af. Palantir bood zijn diensten eerst gratis aan en heeft de oorlog sindsdien gebruikt als proeftuin voor opkomende techniek, en werkt met Oekraïne aan kunstmatige intelligentie.

Deze stoel is de terughoudende, realistische lezing van het Westen, en wat zij vandaag draagt is geen pleidooi maar een inventarisatie met een scherpe kant. Niet alleen Amerikaanse wapens zijn ten oorlog getrokken, schrijft de uitgever, maar een reeks Amerikaanse technologiebedrijven — en die beslissing is door geen parlement genomen en door geen verdrag gedekt. Dat is precies de lezing die deze stoel hoort te geven: niet dat de steun verkeerd is, maar dat niemand heeft vastgesteld wie hem geeft, tot wanneer, en onder wiens gezag.

De bewering die deze richting draagt: de eigenlijke deelnemers aan deze oorlog zijn Amerikaanse technologiebedrijven zonder uniform en zonder publiek mandaat, en zij gebruiken haar als proeftuin. Dat sluit de noordoostelijke lezing rechtstreeks uit, waarin een bondgenootschap van staten de rekening dekt en de weerbaarheid bouwt. Wat wij niet kunnen toetsen staat erbij: wij hebben de voer van de uitgever gelezen en niet het stuk zelf; de aankondiging van Microsoft, de afsluiting door PayPal en het werk van Palantir zijn alle drie door ons niet bij die bedrijven zelf nagetrokken; en deze uitgever is een denktank zonder redactie met hoofdredacteur en levert in deze krant een lezing en nooit een feit.

Bronnen